Cyfryzacja - śledztwo

 

W trakcie pisania tekstu wyszło mi, że ktoś pisał za mnie na fb.

Dawno, dawno temu....

kupowałem Myśl Polską - bo nikt tak jak oni nie poruszał polskich tematów.

A potem MP zniknęła z mojej okolicy.... i już nie mogłem kupować co tydzień.

I tak jakoś mniej czytałem, a nawet w ostatnich latach - wcale.

Co ciekawe - podobnie było z kwartalnikiem "Spotkania z Zabytkami", które w 2023 roku upodobniło sie do byleczego, co się obecnie sprzedaje ludziom.

Teraz nawet nie zaglądam, to może być dobre pismo - ale jest zupełnie inne niż poprzednio było...

I z innymi rzeczami też tak było.

Teraz już wiem, czemu.

Jakiś czas temu wróciłem do tematu MP i znowu coś się posypało... tym razem felietony.

Jakieś inne.

Jakieś dziwne.

No i w tym roku znowu robię podejście i nie mogę się nadziwić - gdzie podziała się obiektywność redaktorów?

Kilka dni temu miałem wymianę zdań na stronie pana Jastrzębskiego z jakimś Nowakiem - bardzo nieprzyjemny typ i bardzo pewny siebie - ale zza klawiatury... 

Domyśliłem się, kto to jest, bo z tym trolem już nie raz walczyłem. Znam ten styl, panie Nowak.

A dzisiaj znowu...

W codzinnym skrócie informacji MP taka wiadomość:

Białoruś. Prezydent Białorusi Aleksander Łukaszenka ogłosił gotowość przyjęcia 150 000 Pakistańczyków do pracy na Białorusi. Informacja została podana do mediów po spotkaniu białoruskiego prezydenta z pakistańskim premierem Shehbazem Sharifem. Białorusinom szczególnie zależy, by Pakistańczycy mogli pracowali w Baranowickim Zjednoczeniu Przemysłu Bawełnianego w obwodzie brzeskim. Władze białoruskie zapewniają, że Pakistańczycy będą mieli dokładnie takie same warunki pracy i płacy jak Białorusini. Eksperci obawiają się, że po jakimś czasie Pakistańczycy mogą zechcieć przedostać się z Białorusi do krajów Unii Europejskiej. Anna Płaczyńska z Klubu Myśli Polskiej podkreśla, że masowa azjatycka emigracja na Białoruś zniszczy jej wyjątkowy charakter kulturalny i jednoetniczność.

Pan Jastrzębski narzeka na takich, co to bajdurzą o polityce, o relacjach polsko - białoruskich, co więcej, zauważył, że są tacy na Białorusi i w Polsce, z przewagą tych drugich, niestety jak poprosiłem o statystyki - napisał mi byle co, a przecież wyraźnie zaznaczał, że "tych" jest większość...

a przynajmniej tak to zapamiętałem, bo.... chyba znowu brakuje mi jednego prscrina

Zrzut ekranu 2025-04-18 123632

No i nie przypominam sobie, żebym dziś tyle dyskutował z tym panem z Klubu MP-Ś...

Hę?

Na pewno kiedy pisałem z panem Kamińskim, to sprawdzałem jego stronę na fb, więc nie mogłem w tym czasie pisać do użytkownika Klub MP-Ś... co więcej, fb sygnalizował mi, że dostałem odpowiedzi od pana Jastrzebskiego i chyba od tej pani Kuśmierek - sprawdzałem, bo byłem ciekaw odpowiedzi pana Jastrzębskiego, ale jej nie widziałem, więc gdzie były ponaglenia od KMPŚ - bo też ich nie widziałem.

tyle razy mu odpisałem?

nie przypominam sobie...

Zajrzałem na fb pana Kamińskiego i robiłem prinscreeny - pierwszy zrobiłem zaraz po skomentowaniu

12:36:32  - i chyba tuż po komentarzu wszedłem na jego stronę, żeby sprawdzić , kto to

12:37:24 - tu

12:37:40 - i tu, czyli byłem tam ponad minutę lub dłużej, wtedy wróciłem do rozmowy z nim, i jeszcze zostawiłem komentarz, którego już nie ma na printscreenie z godziny 12:36:32 - brakuje też heheszka tego pana do mojego komentarza..


Nie mogłem w tym samym czasie zostawić komentarza panu KMPŚ.

Nie przypominam sobie, żebym z nim rozmawiał.

Na skreenie 12:36:32 widać, że pisałem do Jastrzębskiego 3h wcześniej, czyli wypada faktycznie ok. 9:37

Dziwi mnie najbardziej 11:07 - robiłem obiad w tym czasie, zajęło mi to około godziny między 10:45, a 11:45. 

To jak to możliwe, skoro nie wchodziłem na fb??

Zrzut ekranu 2025-04-18 123724

Zrzut ekranu 2025-04-18 123740

Wygląda na to, że ktoś pisał za mnie.

I na co komu ta cyfryzacja, co??

Ktoś może wejść na stronę pana Jastrzębskiego i zrobić mi prsc moich komentarzy??

Bo mam bana.

Bardzo jestem ciekaw, co tam jest napisane.

Ja z tym panem KMPŚ rozmawiałem krótko 2 dni? temu i sobie dobrze go zapamiętałem, bo nie odpowiedział mi na to, co mu napisałem.. Więc gdyby teraz ze mną tyle pisał, to bym wiedział.

Pewnie tam jest napisane coś, żeby mi bana dać.

A dokładnie..... 

no właśnie...

tak myślałem.

Tekst podany na prscrinie analizowałem w 2021 roku.

Prawym Okiem: Warto się sobie przyjrzeć 2

Diabelski Głaz

 

za fb:

Brać Górnicza - Okiem Górnika




 

W centrum Berlina, kilkaset metrów od Bundestagu i Urzędu Kanclerskiego, Niemcy właśnie postawili Polakom… kamień. Dosłownie. Wielki, 30-tonowy głaz narzutowy nazwany "Kamieniem Pamięci dla Polski 1939–1945". Cena na polskim OLX to jakieś 600-1000 złotych. Na Podlasiu pozbywają się takich z pola za flaszkę.

Wy mówicie – głaz, a Niemcy mówią, że to tymczasowy pomnik upamiętniający ofiary niemieckiej okupacji Polski. Tymczasowy, bo może kiedyś będzie coś więcej – ale na razie macie głaz. Głaz zamiast zadośćuczynienia. Głaz zamiast odpowiedzialności. Głaz – bo na prawdziwy pomnik, godny ofiar, "jeszcze nie czas", bo nie wypełniliście poleceń, nie domknęliście systemu i nie wybraliście Rafała.

Postawili go w symbolicznym miejscu – na ruinach dawnej Opery Krolla, gdzie 1 września 1939 roku Hitler ogłaszał atak na Polskę. Tam zaczęła się wojna. Tam, gdzie zapadł wyrok śmierci na 6 milionów polskich obywateli. I teraz – tam postawili głaz.

Niemcy chwalą się tym gestem. Mówią, że to ważne. Mówią, że pamiętają. Ale nie mówią o reparacjach. Nie mówią o wymordowaniu 6 milionów obywateli, łapankach, egzekucjach, 6220 miliardach złotych, które są nam winni. Nie mówią o 48% zniszczonego majątku narodowego, o 600 tysiącach inwalidów, milionach sierot, chorych, wypędzonych. O 516 tysiącach dzieł sztuki, które zrabowali. O Polsce, którą chcieli wymazać z mapy.

Niech przemówią liczby. Wielka Brytania straciła 0,8% majątku narodowego. Francja – 1,5%. Polska – 48%. Bo była celem zagłady. Nie tylko militarnym – biologicznym i kulturowym.
A dziś? Dziś mamy kamień. Nie pomnik, nie muzeum, nie centrum dokumentujące zbrodnie. Kamień. Tymczasowy. Oni doskonale wiedzą, co zrobili. I wiedzą, jak bardzo im się opłaca, żeby temat odszedł w niepamięć. Żeby kolejne pokolenie Polaków przyjęło ten kamień jak prezent. Jak przejaw skruchy. Żeby wybrali tych, którzy nie będą pytać o rachunki z przeszłości. Bo pamięć to siła. A zapomnienie – to prezent dla sprawcy.

"Gdybym o każdych siedmiu rozstrzelanych Polakach chciał rozwieszać plakaty, to w Polsce nie starczyłoby lasów na wyprodukowanie papieru" - mówił Hans Frank, Generalny Gubernator, 6 lutego 1940 r.

Dziś starczy jeden kamień. I nasz premier od razu jest szczęśliwy. 6 milionów Polaków, zniszczone doszczętnie pół kraju Niemcy wycenili Wam na kamień. Wybierzcie sobie jeszcze Rafała, to Wam go jeszcze poświęci i pozdrowi go w trzech językach.

Polacy, czy Wy naprawdę nie widzicie tej niemieckiej bezczelności w naszych relacjach? Bo robią wszystko, aby Wam pokazać swoją pogardę, a Wy udajecie, że to gesty przyjaźni.

To może być głaz, którym cały czas dociskają nas do ziemi, 

to może być aluzja do niemieckiej Zmory, siedzącej nam na plecach...

to może być głaz - aluzja do pomnika z betonowych bloków na planie obozu Stutthof,

to może być słynny kamień za 130 zł do podpierania drzwi... 

to może być głaz, który w legendzie diabeł upuścił.... i to jest pewnie to

wcześniejsze aluzje w tym temacie:

samson

Prawym Okiem: Ziemia faluje...

Niemieckie dyskursy o Polsce

przedruk




Marek Kornat, Niższość cywilizacyjna wrogiego narodu. Niemieckie dyskursy o Polsce i Polakach 1919–1945

Każdy, kto chce mieć rozeznanie w historycznej niemieckiej polityce, i mieć świadomość stosunku państwa niemieckiego do Polski, powinien książkę prof. Marka Kornata przeczytać. Jest o „tatarskim państwie”, „polskiej anarchii”, „państwie sezonowym”, „polskim gospodarowaniu” (polnische Wirtschaft) czy polskiej „dzikości”. Są to kwestie niezwykle ważne, bowiem część z nich i dzisiaj funkcjonuje w niemieckiej optyce. Niemal sto lat temu służyły do urabiania własnego (niemieckiego) społeczeństwa i opinii międzynarodowej. Dzisiaj służą niemieckim mediom do projektowania poczucia wstydu wśród samych Polaków, a ponadto, stronnictwu antypolskiemu do powoływania się na niemiecki autorytet.

Poniżej kilka passusów

(1) O wizerunku Polski w okresie Republiki Weimarskiej:

„Polska i Polacy byli przedmiotem negatywnego dyskursu niemieckiej propagandy politycznej o cechach dużej stałości. Klęska 1918 r. zaostrzyła antagonizm polsko-niemiecki, czyniąc z niego wręcz największy konflikt w wersalskiej Europie. Propaganda niemiecka odzwierciedlała negatywną politykę rządu w Berlinie wobec wschodniego sąsiada j jej towarzyszyła. Centralny motyw tej propagandy stanowiła teoria niższości cywilizacyjnej Słowian, w tym także Polaków. Nie zawsze w niemieckim przekazane owa teza była wykładana explicite, ale stanowiła jego niezbędne podłoże. Hasła o „Saisonstaat” [państwo sezonowe] i „polnische Wirtschaft” [polskie gospodarowanie] niewątpliwie rozbudzały w społeczeństwie niemieckim nadzieje na skuteczność rewanżu na Polsce, który nadejdzie w przyszłości. Mocny dyskurs o wyższości cywilizacyjnej własnego państwa i narodu oraz niższości Polski i Polaków żywił się negatywnymi stereotypami ukształtowanymi w czasie długiego trwania, krzewionymi w Prusach po rozbiorach Rzeczypospolitej i w Niemczech wilhelmińskich.

Psychologiczne zakorzenienie negatywnego stereotypu Polski w niemieckim społeczeństwie miało u podstaw poświadczenie krzywdy doznanej – jak twierdzono – od narodu stojącego niżej pod względem cywilizacyjnym. Powtarzano, że państwo polskie wyrosło kosztem upokorzonych Niemiec. Będąc społeczeństwem prymitywnym i reprezentującym „Wschód”, Polacy zdołali osiągnąć swój cel, sięgając po niemieckie ziemie [Pomorze, Śląsk] przy pomocy mocarstw Ententy, ale miał to być sukces chwilowy”.

„Wizerunek nowego państwa polskiego w niemieckiej propagandzie zagranicznej przypomina niemal pod każdym względem karykaturę. Polska to państwo sezonowe – tymczasowe, stworzone przez Francję w chili nadzwyczajnych trudności Niemiec, aby je pognębić. Pozostaje skazane na upadek, do którego należy przy pierwszej sposobności doprowadzić. Nie jest zdolne do życia, nie ma szans przetrwania między Niemcami a sowiecką Rosją. Jego gospodarka to polnische Wirtschaft, a przyrodzone zamiłowanie Polaków do anarchii i skłócenie wewnętrzne nie dają szans stabilizacji państwa. Niewątpliwie w publicystyce politycznej doby weimarskiej ukształtował się obraz Polski jako „wroga publicznego” Niemiec (…)”.

Podsumowując okres Weimarski: co – wśród wielu wątków – szczególnie zwróciło moją uwagę, to ogromny wpływ niemieckiej opinii o Polsce w Europie i USA. Z jednej strony był wpływ antypolskiej propagandy na samych Niemców. Ale z drugiej, właśnie posłuch niemieckich polityków, dziennikarzy i naukowców, jeżdżących z wykładami po świecie.

Jak pisze prof. Kornat: „Nie powinniśmy zapominać, że w czasach, o których mowa, przeciętny człowiek Zachodu czerpał wiedzę o Europie Wschodniej i w tych ramach o Polsce przede wszystkim z niemieckiej literatury historyczno-politycznej. Tendencyjna historiografia niemiecka, wyrażająca dobitnie „ducha pruskiego”, zaważyła na obrazie Polski w oczach Zachodu”.

Co w tym kontekście istotne: „W kształtowaniu polityki informacyjnej Niemiec na użytek zagranicy ważną rolę odgrywało Towarzystwo Gospodarcze – jako organizacja wyspecjalizowana w tym zakresie, a powołana do życia w roku 1922. Miała ona w swych zadaniach statutowych informowanie opinii zagranicznej, a środków na działalność dostarczały firmy niemieckie”. Ale to nie wszystko, wielu było autorów nie-Niemców, którzy tworzyli antypolskie teksty we Francji czy w Anglii, część z nich była inspirowana i opłacana. Niestety, i tak jak w latach dwudziestych, tak i teraz brakuje polskiego głosu i polskiej perspektywy na Zachodzie.

(2) Stosunek Niemców do Polski w okresie wojny polsko-bolszewickiej:

„Podczas sowieckiej ofensywy i odwrotu polskiej armii latem 1920 r. Niemcy ogarnęła prawdziwa euforia. Upadek państwa polskiego zdawał się bliski. Nadzieje związane z klęską znienawidzonego nowego sąsiada przesłoniły wszelkie obawy, jakie w Rzeszy mógł wzbudzić pochód Armii Czerwonej na zachód. Prezydent Rzeszy Niemieckiej (…) ogłosił 20 lipca neutralność swego kraju wobec tej wojny. Była to neutralność życzliwa wobec Sowietów (…) W rzeczywistości koła polityczne i wojskowe przygotowywały się do rozbioru Polski w porozumieniu z sowiecką Rosją (…).

Powszechnie spodziewano się klęski Polski. Niosłoby to szanse nowego rozgraniczenia na wschodzie. Po upadku państwa polskiego nie ostałaby się jej zachodnia granica, zasadniczo wytyczona w Wersalu. Powstałby nowy układ sił. Droga do rozbiorowej transakcji między Berlinem a Moskwą stałaby otworem (…). Nie mogąc wystąpić militarnie przeciw Polsce i zadać jej ciosu od tyłu, Niemcy sympatyzowali z Armią Czerwoną w jej pochodzenie na zachód. Przypadków sprzyjania przez Rzeszę bolszewikom było wiele – choćby w przepuszczaniu wojsk, które przekroczyły granicę, bez ich rozbrojenia”.

„(…) wśród niemieckich kolejarzy, marynarzy i robotników transportowych zaczął się szerzyć żywy nastrój, tzw. rewolucyjny – raczej wybitnie antypolski, pod przykrywką komunizmu przejawiony. Sowieckie agentury komunistyczne w Niemczech, przy milczącej zgodzie władz niemieckich, zorganizowały specjalne „Komisje kontrolujące” o charakterze nadzorczym nad systematycznie przeprowadzanym w Niemczech sabotażem i bojkotem Polski. Komisje te powoływały do życia podległe sobie „Komisje fabryczno-przemysłowe”, które już czynnie zapobiegały przedostawaniu się z Francji do Polski – transportów żywności, broni i materiałów wojennych dla walczącej z przeważającymi siłami sowieckimi armii polskiej. A kolejarze, według otrzymanych od partii komunistycznej instrukcji, odczepiali idące do Polski z ładunkiem wagony towarowe i spychali je na boczne tory (…) W samym Erfurcie zaagitowani kolejarze niemieccy wysadzili w powietrze nawet szereg wagonów z materiałami wojennymi przeznaczonymi dla Polski (…) wskutek usilnej propagandy sowieckiej (…) wybuchł w Gdańsku zorganizowany przez partię komunistyczną i podtrzymany przez inne grupy polityczne niemieckie powszechny strajk robotników portowych i transportowych (…). Strajkujący robotnicy gdańscy, nie tylko że nie przepuszczali ładunku, lecz plądrowali magazyny, rozbijali skrzynie, w poszukiwaniu za materiałami wojennymi. Fakt ten dowodzi niezbicie, że ogłoszony przez Komintern rozkaz sabotowania Polski i dopomagania nacierającym wojskom sowieckim (…) został przez proletariat niemiecki ściśle wykonany”.



Autor: prof. Marek Kornat. Rok wydania: 2020. Oprawa: miękka. Format: 238 x 168 mm. Liczba stron: 536

Spis treści:

Książka prof. Marka Kornata, „Niższość cywilizacyjna wrogiego narodu. Niemieckie dyskursy o Polsce i Polakach 1919–1945” – Kasper Linge

Zagrożone Lasy

P. Sałek: MKiŚ prowadzi nie tylko do degradacji Lasów Państwowych, ale także do degradacji tożsamości zapisanej w UNESCO

17 kwietnia 2025 09:37
Radio Maryja


Dzisiaj Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadzi nie tylko do degradacji Lasów Państwowych, ale także do degradacji tożsamości zapisanej w UNESCO. Całą polską hodowlę sokołów próbuje się załatwić poprzez to, że ludzie miesiącami czekają na wydanie specjalnych paszportów, aby można było eksportować swoje ptaki. W Lasach Państwowych chodzi o to, żeby doprowadzić do poważnych problemów finansowych, przez co będzie trzeba „zastanowić się” nad ich restrukturyzacją – zwrócił uwagę poseł Paweł Sałek z Prawa i Sprawiedliwości w środowym programie „Polski punkt widzenia” w TV Trwam.


Posłowie Prawa i Sprawiedliwości zaapelowali do rządu o przedłużenie zakazu sprzedaży ziemi wchodzącej w skład Zasobów Własności Rolnej Skarbu Państwa. Ostatnia ustawa w tym zakresie została wprowadzona 30 kwietnia 2021 roku i obowiązywać będzie jeszcze przez rok.


– Rzutem na taśmę w 2016 roku udało się wprowadzić ustawę o zakazie sprzedaży ziemi rolnej oraz leśnej. Zrobiliśmy to jeszcze przed wygaśnięciem zapisów z traktatu akcesyjnego Polski. Trzeba wrócić do tej ustawy. Konieczne jest, żeby polska ziemia rolna była własnością polskiego rolnika albo majątkiem Skarbu Państwa. Projekt ustawy jest złożony do laski marszałkowskiej. Mam nadzieję, że marszałek Sejmu, Szymon Hołownia, szybko ją podda pod głosowanie i procedowanie – powiedział poseł Paweł Sałek.

– Jeżeli w 2026 roku wygaśnie moratorium zakazujące sprzedaży ziemi, (…) to polski rolnik będzie miał bardzo poważne problemy z miejscem produkcji. Będą to rzeczy wpływające na nasze kieszenie, bo drożyna będzie się brała także stąd – dodał.

Trwa akcja zbierania podpisów pod wnioskiem referendalnym w sprawie przyszłości Lasów Państwowych. 

Środowy gość Telewizji Trwam jest pełnomocnikiem inicjatywy. W programie „Polski punkt widzenia” wskazywał, że „po raz kolejny obywatele muszą stanąć w obronie swojej własności, polskiego modelu leśnictwa, zasobów strategicznych państwa, (…) a także zachowania całej struktury formalno-organizacyjnej funkcjonowania największej firmy przyrodniczo-leśnej w całej Unii Europejskiej”.


– Lasy Państwowe z sukcesem odpowiadają za polską ochronę przyrody oraz sukces gospodarczy przemysłu drzewnego i tartacznego. Obywatele muszą stanąć w obronie swojego majątku i tego, żeby mogli swobodnie chodzić do lasu. Problem jest bardzo poważny. Nierozumne i wadliwe decyzje ze strony Ministerstwa Środowiska i Klimatu w postaci nielegalnego moratorium, w postaci pomysłów lasów społecznych i następnych tysięcy hektarów związanych z tzw. ochroną rezerwatową, eurościsłą, jakimiś starolasami (…) to jest robione poniżej ustawy. Resort środowiska wie o tym, że każda propozycja zmiany Ustawy o ochronie przyrody oraz Ustawy o lasach będzie zakwestionowana przez prezydenta Andrzeja Dudę – zaznaczył Paweł Sałek.

Aby inicjatywa podjęta w celu obrony Lasów Państwowych mogła trafić do Sejmu, musi ona uzyskać poparcie co najmniej 500 tys. osób. Druki kart do zbierania podpisów można znaleźć na [stronie internetowej posła Pawła Sałka].

Poseł Prawa i Sprawiedliwości wskazał, że

 „Lasy Państwowe to niewyobrażalny majątek. Są więcej warte niż posiada najbogatszy człowiek na świecie, a są naszą własnością i możemy z nich powszechnie korzystać”.


– Główne ostrze wymierzone przeciwko Lasom Państwowym jest skierowane poprzez rzekomą ochronę przyrody. (…) Wmawia się ludziom, że to, co było do tej pory, było złe. To nie jest prawda. (…) Dzisiaj resort środowiska prowadzi nie tylko do degradacji Lasów Państwowych, ale także do degradacji tożsamości zapisanej w UNESCO. (…) Całą polską hodowlę sokołów próbuje się załatwić poprzez to, że ludzie miesiącami czekają na wydanie specjalnych paszportów, aby można było eksportować swoje ptaki. (…) W Lasach Państwowych chodzi o to, żeby doprowadzić do poważnych problemów finansowych, przez co będzie trzeba „zastanowić się” nad ich restrukturyzacją – podkreślił gość TV Trwam.

P. Sałek: MKiŚ prowadzi nie tylko do degradacji Lasów Państwowych, ale także do degradacji tożsamości zapisanej w UNESCO – RadioMaryja.pl

USA mogą manipulować czasem i przestrzenią

przedruk

tłumaczenie automatyczne





USA mogą manipulować czasem i przestrzenią: 

Biały Dom - Michael Kratsios wygłosił te komentarze podczas odosobnienia Endless Frontier w Austin w Teksasie, zaledwie kilka tygodni po tym, jak został zatwierdzony jako dyrektor Biura Polityki Naukowej i Technologicznej Białego Domu.

News Arena Network - Waszyngton D.C. - AKTUALIZACJA: 

17 kwietnia 2025, 10:03

Prezydent USA Donald Trump i Michael Kratsios, dyrektor Biura Polityki Naukowej i Technologicznej Białego Domu. Obraz: X




Stany Zjednoczone posiadają technologię, która może "manipulować" i "zaginać czas i przestrzeń", twierdzi car innowacji Białego Domu, Michael Kratsios.

Wygłosił te komentarze podczas odosobnienia Endless Frontier w Austin w Teksasie, zaledwie kilka tygodni po tym, jak został zatwierdzony jako dyrektor Biura Polityki Naukowej i Technologicznej Białego Domu.

Zauważył, że ambicją prezydenta Donalda Trumpa jest zapoczątkowanie nowego "złotego wieku Ameryki", który obejmuje wspieranie badań naukowych i stosowanie najnowocześniejszych technologii.

Według Kratsiosa, Stany Zjednoczone mogą stać się światowym liderem, dokonując mądrych wyborów dotyczących finansowania publicznego i deregulacji innowacji.

"Nasze technologie pozwalają nam manipulować czasem i przestrzenią. Pozostawiają unicestwiony dystans, powodują, że rzeczy się rozwijają i poprawiają produktywność" – stwierdził, nie precyzując, w jaki sposób.

Następna część przemówienia skupiała się na przezwyciężeniu "sklerozy państwa", które, jak powiedział, umożliwi Amerykanom osiągnięcie "odkryć naukowych, które zakrzywią czas i przestrzeń, zarobią więcej za mniej i popchną nas dalej w nieskończoną granicę".




Tymczasem prezydent USA Donald Trump również chwalił się posiadaniem zaawansowanych technologii, które nie zostały jeszcze ujawnione opinii publicznej.

Na początku zeszłego tygodnia stwierdził, że Chiny będą się wahać przed eskalacją wojny handlowej z USA, częściowo ze względu na istnienie tajnej broni w amerykańskim arsenale.

"Mamy broń, o której nikt nie ma pojęcia, co to jest, i jest to najpotężniejsza broń na świecie, jaką mamy. Potężniejszy niż ktokolwiek inny, nawet nie blisko" – powiedział dziennikarzom w Gabinecie Owalnym.

Co więcej, w marcu Trump ogłosił opracowanie myśliwca szóstej generacji, który określił jako "najbardziej śmiercionośny samolot, jaki kiedykolwiek zbudowano". Zaznaczył, że Boeing otrzymał kontrakt na realizację projektu.


--------------





Przemówienie dyrektora Kratsiosa podczas Endless Frontiers Retreat

Biały Dom

14 kwietnia 2025 r

ZŁOTY WIEK AMERYKAŃSKICH INNOWACJI

W STANIE PRZYGOTOWANYM DO DOSTAWY

Endless Frontiers Retreat, Austin, Teksas

14 kwietnia 2025 r

DYREKTOR: Dziękuję za miłe wprowadzenie. Cieszę się, że mogę przemawiać do was wszystkich dzisiejszego wieczoru, tutaj, w wczesnym świetle nowego Złotego Wieku Ameryki.

Prezydent Trump powierzył nam wszystkim, którzy służymy w jego administracji, monumentalne zadanie – odnowę naszego narodu.

Wiem i myślę, że wy też wiecie, że taka odnowa będzie wymagała ożywienia amerykańskiej nauki i przemysłu. W ciągu ostatnich kilku dekad Ameryka popadła w samozadowolenie, zapominając o starych marzeniach o budowaniu wspaniałej przyszłości.

Wiemy jednak, że amerykański duch pionierski wciąż dąży do eksploracji nieskończonych granic. Nasze technologie i to, co z nimi zrobimy, będą narzędziami, za pomocą których sprawimy, że los naszego kraju zamanifestuje się w tym stuleciu.

Jednak ta amerykańska nadzieja w możliwość postępu oraz potęgę nauki i technologii nie pozwala budowniczym i innowatorom wycofać się z polityki. Wręcz przeciwnie, i właśnie dlatego jestem tu dzisiaj. Złoty Wiek jest możliwy tylko wtedy, gdy go wybierzemy.

***

Nie ma nic przesądzonego o postępie technologicznym i odkryciach naukowych. Wymagają wysiłku i energii mężczyzn i kobiet, zbiorowego wyboru porządku i prawdy zamiast nieładu i opinii.

Ubiegły wiek został nazwany Wiekiem Amerykańskim, ponieważ – pomimo wojen i konfliktów wewnętrznych – Stany Zjednoczone stały na czele nauki i technologii, budując przyszłość. Dzięki sile naszej branży i pomysłowości stworzyliśmy największą klasę średnią, jaką kiedykolwiek widział świat. Jak napisał do mnie prezydent Trump w swoim liście przedstawiającym program naukowy i technologiczny tej administracji: "Triumfy ostatniego stulecia nie były dziełem przypadku".

Naszą epoką była epoka atomowa. Nasze zwycięstwo w wyścigu kosmicznym. A naszym wynalazkiem jest Internet, gromadzący i łączący wielość ludzkiej wiedzy.

Dziś walczymy o przywrócenie tego dziedzictwa. Jak jasno pokazuje porażka podejścia administracji Bidena "małe podwórko, wysokie ogrodzenie", nie wystarczy starać się chronić technologiczną przewagę Ameryki. Mamy również obowiązek promować amerykańskie przywództwo technologiczne.

***

Między naszą chwilą a tempem transformacji, jakiej Ameryka doświadczyła w połowie stulecia, jest przepaść. Postęp uległ spowolnieniu. Owszem, zadziwiają nas wielkie modele językowe, rakiety wciąż kierują nasze oczy ku górze, a glob okrążają satelity. Ale kiedy z niecierpliwością czekamy na obchody 250. urodzin Ameryki w przyszłym roku, nasz dzisiejszy postęp blednie w porównaniu z ogromnymi skokami XX wieku. Weźmy pod uwagę kraj sprzed pięćdziesięciu lat.

Gdy naród zbliżał się do dwusetnej rocznicy powstania, Amerykanie z niecierpliwością czekali na energię elektryczną zbyt tanią, aby ją opomiarować. Do końca 1972 r. działało 30 elektrowni jądrowych, 55 było w budowie, a ponad 80 było planowanych lub zamówionych. W tym samym roku astronauci Apollo 17 stali się jedenastymi dwunastym człowiekiem, który stanął na Księżycu. Pięć lat wcześniej samolot rakietowy X-15 ustanowił rekord prędkości dla samolotu załogowego wynoszący 6,7 macha. Ameryka latała wyżej, szybciej i dalej niż kiedykolwiek wcześniej...

Obecnie jednak ceny energii nadal obciążają zarówno producentów, jak i konsumentów, a sieć pozostaje niepewna. W ciągu ostatnich 30 lat zbudowano tylko trzy komercyjne reaktory jądrowe, a 10 zamknięto. Pomimo tego, że wydajemy prawie dwa razy więcej na opiekę zdrowotną niż inne kraje, mamy najniższą średnią długość życia. Kroki Apollo 17 na powierzchni Księżyca okazały się ostatnimi krokami w historii ludzkości. Rekord X-15 jest nadal aktualny, a Concorde został wycofany ze służby ponad dwie dekady temu. Nasze samoloty pasażerskie są wolniejsze niż kiedyś. Nasze pociągi pełzają w porównaniu z tymi w innych częściach świata. Nasze samochody nie latają

Postępy nie zatrzymały się, ale coś poszło nie tak.

***

Stagnacja była wyborem. Obciążyliśmy naszych budowniczych i innowatorów. Reżim regulacyjny z lat siedemdziesiątych, oparty na dobrych intencjach, stał się coraz bardziej zaostrzającą się zapadką, najpierw ograniczając zdolność Ameryki do stania się eksporterem energii netto, a następnie sprawiając, że budowa staje się coraz trudniejsza. Wydaje się, że straciliśmy koncentrację i wizję, że spuściliśmy wzrok i pozwoliliśmy, by systemy, struktury i biurokracje nas zagmatwały.

Ale stać nas na o wiele więcej.

Nasze technologie pozwalają nam manipulować czasem i przestrzenią. Pozostawiają unicestwiony dystans, powodują wzrost i poprawiają produktywność.

Jak powiedział wiceprezydent Vance w niedawnym przemówieniu, tradycją amerykańskich innowacji jest zwiększanie zdolności amerykańskich pracowników, rozszerzanie ludzkich zdolności, tak aby więcej ludzi mogło wykonywać więcej i bardziej sensowną pracę. Jednak nieograniczona imigracja i poleganie na taniej sile roboczej zarówno w kraju, jak i za granicą były substytutem poprawy produktywności za pomocą technologii.

Możemy budować w nowy sposób, który pozwoli nam zrobić więcej za mniej, lub możemy pożyczyć z przyszłości. Zdecydowaliśmy się na zapożyczanie się z przyszłości raz za razem. Naszym wyborem jako cywilizacji jest technologia albo dług. A my wybraliśmy dług.

Dziś wybieramy lepszą drogę.

***

Naszym pierwszym zadaniem jest zapewnienie Ameryce prymatu w zakresie krytycznych i powstających technologii. Ta administracja zapewni, że nasz naród pozostanie liderem w branżach przyszłości, ze strategią zarówno promocji, jak i ochrony – chroniąc nasze największe aktywa i promując naszych największych innowatorów.

Administracja Bidena poniosła porażkę na własnych warunkach, kierując się raczej duchem strachu niż obietnicy. Stary reżim starał się chronić swoją władzę menedżerską przed zakłóceniami technologicznymi, jednocześnie promując podziały społeczne i redystrybucję w imię sprawiedliwości. Słabo zabezpieczyli amerykańską technologię i w ogóle nie umocnili naszego przywództwa.

Promowanie technologicznego przywództwa Ameryki wymaga trzech rzeczy od rządu. Po pierwsze, musimy dokonywać mądrych wyborów i kreatywnie alokować nasze publiczne pieniądze na badania i rozwój. Po drugie, musimy dokonać właściwych wyborów w konstruowaniu zdroworozsądkowego, proinnowacyjnego systemu regulacyjnego. I po trzecie, musimy dokonać łatwego wyboru, aby przyjąć niesamowite produkty i narzędzia wykonane przez amerykańskich budowniczych i umożliwić ich eksport za granicę.

W momencie o strategicznym znaczeniu musimy wykazać się większą kreatywnością w wykorzystywaniu publicznych środków na badania i rozwój oraz kształtować środowisko finansowania, które jasno określi, jakie są nasze krajowe priorytety. Niezależnie od tego, czy chodzi o sztuczną inteligencję, technologie kwantowe, biotechnologię czy półprzewodniki nowej generacji, we współpracy z sektorem prywatnym i środowiskiem akademickim, obowiązkiem rządu jest umożliwienie naukowcom tworzenia nowych teorii i umożliwienie inżynierom zastosowania ich w praktyce. Nagrody, wcześniejsze zobowiązania rynkowe i inne nowatorskie mechanizmy finansowania, takie jak szybkie i elastyczne granty, mogą zwielokrotnić wpływ badań finansowanych przez rząd.

W czasach zdefiniowanych przez pragnienie ponownego budowania w Ameryce, musimy zrzucić brzemię złych regulacji, które obciążają naszych innowatorów, i wykorzystać zasoby federalne do testowania, wdrażania i dojrzewania powstających technologii. Wiemy na przykład, że największą przeszkodą na drodze do nieograniczonej energii w tym kraju jest system regulacyjny przeciwstawiający się innowacjom i rozwojowi. To również było główną przeszkodą w ponownym przesuwaniu granic w transporcie, czy to samolotami naddźwiękowymi, czy kolejami dużych prędkości i latającymi samochodami. Nadszedł czas, aby dokonać przeglądu przepisów zawartych w księgach i zadać sobie pytanie, kogo one naprawdę chronią i ile tak naprawdę kosztują.

Dla przyszłości naznaczonej amerykańskim charakterem, rząd federalny musi stać się jednym z pierwszych użytkowników i gorliwym propagatorem amerykańskiej technologii. Nasi innowatorzy dokonują niesamowitych przełomów, ale konsumenci, w tym rząd, potrzebują produktów, które spełniają ich potrzeby, a nie tylko szeroko otwartego kraju pionierskich technologii. Nasza potęga przemysłowa, uwolniona w kraju, i nasze osiągnięcia techniczne, od sztucznej inteligencji po lotnictwo, z powodzeniem skomercjalizowane, mogą być również potężnymi instrumentami dyplomacji za granicą i kluczowymi elementami naszych międzynarodowych sojuszy. Amerykański postęp w zakresie technologii krytycznych sprawi, że staniemy się globalnym partnerem pierwszego wyboru i wyznacznikiem standardów, za którym będziemy podążać, jeśli umożliwimy i zachęcimy amerykańskie firmy do dystrybucji amerykańskiego stosu technologicznego na całym świecie.

***

Takie podejście do promowania technologicznego przywództwa Ameryki idzie w parze z potrójną strategią ochrony tej pozycji przed zagranicznymi rywalami. Po pierwsze, musimy chronić amerykańską własność intelektualną i poważnie traktować amerykańskie bezpieczeństwo badań. Po drugie, musimy zapobiec infiltracji naszej infrastruktury i łańcuchów dostaw przez rywalizujące ze sobą kraje, a także osadzaniu się w infrastrukturze naszych sojuszników. I po trzecie, musimy egzekwować kontrolę eksportu i inne środki, które utrzymają amerykańskie technologie graniczne z dala od konkurencji.

Jako naród stoimy w obliczu wielu niebezpieczeństw, ale dzięki dziesięcioleciom nieudolnych amerykańskich przywódców, Chiny w szczególności wyrosły zarówno na rywala geopolitycznego, jak i konkurenta technologicznego. To zagrożenie wymaga od nas ochrony naszych zasobów naukowych i technologicznych ze wzmożoną czujnością oraz obrony kluczowej pracy, jaką amerykańscy naukowcy wykonują zarówno w kontekście publicznym, jak i korporacyjnym, przed nadużyciami, kradzieżą i zakłóceniami. Aby chronić nasz kapitał intelektualny, musimy ograniczyć zagraniczny dostęp do wrażliwych danych i wzmocnić nadzór nad międzynarodowymi współpracownikami.

Nasza infrastruktura, łańcuchy dostaw i łańcuchy dostaw naszych sojuszników również muszą być zabezpieczone. Nie możemy sobie pozwolić na to, aby pozostać zależnym od chińskich środków produkcji i produktów, ponieważ jesteśmy w zbyt wielu kluczowych branżach, ani nie możemy pozwolić, aby nasi najbliżsi partnerzy stali się punktami niepewności, polegając na kontrolowanej przez Chiny infrastrukturze krytycznej, czy to w telekomunikacji, sieci czy sztucznej inteligencji. Musimy ustanowić i zabezpieczyć zaufane łańcuchy dostaw, wdrożyć partnerstwa publiczno-prywatne w celu zwiększenia odporności łańcucha dostaw oraz stworzyć zachęty inwestycyjne do relokacji bardziej krytycznej produkcji.

W końcu, po trzydziestu latach subsydiowania chińskiego wzrostu, nadszedł czas, abyśmy przestali pomagać rywalowi w doganianiu nas w tym wyścigu. Ścisła i prosta kontrola eksportu oraz zasady "poznaj swojego klienta", z bezkompromisowym podejściem do ich egzekwowania, które stawia Amerykę na pierwszym miejscu, mają kluczowe znaczenie dla powstrzymania Chin przed dalszym budowaniem się naszym kosztem. Chcemy pokoju między naszymi krajami, a ten pokój zależy od tego, czy nasza konkurencja nie dopuści do najnowocześniejszej technologii Ameryki.

***

Złoty wiek amerykańskiej innowacji jest na naszym horyzoncie, jeśli go wybierzemy.

W zmieniającym się otoczeniu technologicznym zadaniem, które przed nami stoi, jest dostosowanie się do nowych realiów bez niszczenia amerykańskiego stylu życia i wydziedziczania amerykańskiego pracownika. Staramy się, w najbardziej podstawowych terminach, zabezpieczyć naszą gospodarkę, odbudować naszą klasę średnią i utrzymać Amerykę jako najlepszy dom dla innowatorów na planecie.

Od wielu lat ludzie reprezentowani na tej sali – budowniczowie i odkrywcy – mają pokusę wycofania się z polityki. W obliczu uciążliwych regulacji i nieefektywnego rządu oraz cyrku cykli wyborczych, wielu z was wybrało różnego rodzaju odosobnienia.

Nic jednak nie zastąpi zwycięstwa. Wy i wasi rodacy nie możecie sobie pozwolić na rezygnację z narodu. W świecie tak ukształtowanym zarówno przez politykę, jak i technologię, musimy podjąć działania w obu tych dziedzinach. Potrzebujemy, aby wszyscy Amerykanie nadal stawali na wysokości zadania, aby w pełni wykorzystywali swoje talenty i budowali.

Wszyscy musimy pracować, aby zachować dziedzictwo amerykańskiego stulecia, aby podzielić się nim z potomnością i zapewnić, że technologie, które nadają kształt naszemu światu, pomogą narodowi amerykańskiemu zabezpieczyć błogosławieństwa wolności, które otrzymaliśmy od naszych przodków. Ponoszę tę odpowiedzialność jako doradca prezydenta ds. nauki i technologii. Znosicie to również w sprawowaniu wszelkich uprawnień i obowiązków, jakie posiadacie, czy to w biznesie, edukacji, czy w laboratorium – jako Amerykanie.

To wybory jednostek umożliwią nowy amerykański Złoty Wiek: wybór jednostek, które opanują sklerozę państwa, oraz wybór jednostek, które opanują stwardnienie rozsiane w państwie, oraz wybór jednostek, które stworzą nowe technologie i oddadzą się odkryciom naukowym, które zakrzywią czas i przestrzeń, pozwolą nam osiągnąć więcej za mniej i popchną nas dalej w kierunku nieskończonej granicy.

newsarenaindia.com/international/us-can-manipulate-time-and-space-white-house/41679

whitehouse.gov/articles/2025/04/8716/

Wiosna

 

Józef Chełmoński - Wiosna (Kaczeńce), olej na płótnie, 79,2 x 149,5 cm

Zdwyż - rzeka na Ukrainie

fb

wiki

Gruszki pod ochroną

To trzeba pojechać na miejsce i wszystko samemu obejżeć, 

ale będzie atrakcja turystyczna, ho ho ho...







przedruk




Uratowane! 

Po tekście "Wyborczej" 112 grusz z zabytkowej alei na Pomorzu nie pójdzie pod topór

14.04.2025, 11:50
Joanna Wiśniowska

(Fot. Grzegorza Jędro)



Radni z Główczyc odrzucili wniosek społeczników o powołanie alei drzew jako pomnika przyrody. 



– Pomorski wojewódzki konserwator zabytków wszczął procedurę wpisu alei do rejestru zabytków - informuje Marcin Tymiński, rzecznik PWKZ.

 

Przypomnijmy, o tym, że drzewa mają pójść pod topór "Wyborcza" o sprawie pisała jako pierwsza. Sprawę nagłośniła biolożka i społeczniczka Magdalena Jędro, a stowarzyszenie Eko-Inicjatywa złożyło wniosek o powołanie alei drzew jako pomnika przyrody, podkreślając ich unikatowość nawet na skalę kraju. Pod koniec marca niemal jednogłośnie gminni radni z Główczyc odrzucili wniosek. To oznaczało, że 112 grusz miało być wyciętych przez remont drogi.


Władze gminy w rozmowie z "Wyborczą" podkreślały, że mieszkańcy narzekają na jakość obecnej drogi, ale i na spadające na asfalt gruszki rozjeżdżane przez samochody.

Joanna Lipczyńska, zastępczyni wójta, zaznaczyła, że władze gminy nie uznają drzew za pomnik przyrody.

- To aleja grusz, na naszym terenie jest pełno drzew owocowych po starych sadach – tłumaczyła.



Aleja grusz w Gminie Główczyce Fot. Grzegorza Jędro


Aleja grusz zostanie atrakcją turystyczną?


Innego zdania jest konserwator zabytków.


- Po analizach uznaliśmy, że aleja zasługuje na to, żeby być chroniona wpisem do rejestru – komentuje Marcin Tymiński.

Od teraz przy alei nie można wykonywać żadnych prac. Gmina będzie mogła odwołać się od decyzji PWKZ dopiero, gdy aleja zostanie wpisana do rejestru.

 
– Bardzo się cieszę - komentuje Magdalena Jędro, która nagłośniła sprawę. - To dobry krok ku temu, żeby aleja była chroniona we właściwy sposób.


Biolożka i społeczniczka wierzy, że remont drogi uda zrobić się z poszanowaniem drzew, ale i że zostaną dosadzone kolejne grusze, żeby wypełnić miejscami "szczerbaty" szpaler.

- Aleja zasługuje, żeby zostać atrakcją turystyczną, mam nadzieję, że gmina to wykorzysta – dodaje Jędro.




Redagował Krzysztof Romański


Joanna Wiśniowska

Dziennikarka związana z Gazetą Wyborczą i Wysokimi Obcasami, publikowała m.in. w Tygodniku Powszechnym i Krytyce Politycznej. Specjalizuje się w tematach związanych z kobietami w sporcie oraz klimatem i środowiskiem.







trojmiasto.wyborcza.pl/trojmiasto/7,35612,31854350,po-tekscie-wyborczej-112-grusz-z-zabytkowei-alei-na-pomorzu.html

zawszepomorze.pl/artykul/18914,nie-bedzie-pomnika-przyrody-w-glowczycach-historyczna-aleja-grusz-trafila-do-kosza

oko.press/aleja-grusz-do-wycinki

Broniąc ludzkości...

 

Tak myślałem, choć nigdy nie zagłębiałem się w temat, 

 nie tylko Polskę ratuję przed Niemcami, ale cały świat...

engl. wiki



W 1943 r. w tajnych przemówieniach poznańskich Heinrich Himmler mówił o Uralu jako wschodniej granicy Wielkiej Rzeszy Germańskiej.

Twierdził on, że rasa germańska będzie się stopniowo rozszerzać aż do tej wschodniej granicy, tak że za kilka pokoleń niemiecki Herrenvolk, jako wiodący naród Europy, będzie gotowy do "wznowienia bitew losowych przeciwko Azji", które "z pewnością wybuchną znowu"; i że klęska Europy oznaczałaby "zniszczenie twórczej siły Ziemi".

Niemniej jednak Ural był drugorzędnym celem tajnego Generalplan Ost (Główny Plan Wschód) dla kolonizacji Europy Wschodniej. 

en.wikipedia.org/wiki/Lebensraum#Classification_under_the_laws_in_the_annexed_territories

Andrzej Gwiazda

przedruk



14.04.2025, 08:13

Andrzej Gwiazda – 90 lat życia w służbie wolności. 

Sakiewicz: wzór na trudne czasy i powód do dumy


Jeden z ojców Solidarności, współtwórca Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża, kluczowa postać strajku w Stoczni Gdańskiej w sierpniu 1980 r., a także stanowczy przeciwnik kompromisu zawartego z komunistami przy Okrągłym Stole – tak w skrócie można scharakteryzować Andrzeja Gwiazdę, legendę opozycji antykomunistycznej. Dziś obchodzi on swoje 90. urodziny. – Panie Andrzeju, niech pan żyje 150 lat i wychowuje nam kolejne pokolenia Polaków – podkreśla red. Tomasz Sakiewicz, szef „GP”, „GPC” i TV Republika.


Jan Przemyłski

zdj. Zbyszek Kaczmarek [Gazeta Polska] -  Andrzej Gwiazda

Andrzej Stanisław Gwiazda urodził się 14 kwietnia 1935 r. w Pińczowie w woj. świętokrzyskim. W czasie II wojny światowej, w latach 1940–1946, przebywał wraz z rodziną na zesłaniu w Kazachstanie, a po powrocie do ojczyzny zamieszkał w Gdańsku. Tam też ukończył politechnikę na kierunku elektronika, a następnie pracował jako asystent w Instytucie Cybernetyki Politechniki Gdańskiej oraz jako inżynier w przedsiębiorstwie Elmor.


Lata działalności na rzecz Polski

Mimo kariery zawodowej Andrzej Gwiazda mocno angażował się w działalność opozycyjną. Był aktywnym uczestnikiem protestów antykomunistycznych w marcu 1968 i grudniu 1970 r. W latach późniejszych współpracował z Komitetem Obrony Robotników – pierwszą zorganizowaną formą oporu wobec systemu komunistycznego w PRL. Przełomowym momentem było jednak współzałożenie Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża (WZZW), czyli niezależnej organizacji pracowniczej powołanej na podstawie międzynarodowych konwencji prawa pracy. 29 kwietnia 1978 r. wraz z Krzysztofem Wyszkowskim i Antonim Sokołowskim podpisał deklarację założycielską WZZW. Organizacja ta stała się zalążkiem późniejszej Solidarności.

Za swoją działalność Andrzej Gwiazda był wielokrotnie więziony, jednak nie zrezygnował z walki o wolność i prawa obywatelskie. W sierpniu 1980 r. odegrał jedną z najważniejszych ról w strajku w Stoczni Gdańskiej. Był członkiem Prezydium Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego, a także współautorem historycznej listy 21 postulatów, która została zatwierdzona w porozumieniach sierpniowych.


Wzór na trudne czasy

Po wprowadzeniu stanu wojennego 13 grudnia 1981 r. został internowany, a następnie uwięziony. Zwolniono go w lipcu 1984 r., lecz jeszcze tego samego roku znów trafił do aresztu, z którego wyszedł dopiero w maju 1985 r.

W trakcie transformacji ustrojowej stanowczo sprzeciwiał się kompromisowi zawartemu przy Okrągłym Stole i domagał się odtworzenia statutowych struktur Solidarności. W uznaniu zasług dla wolnej Polski został uhonorowany najwyższym odznaczeniem państwowym – Orderem Orła Białego w 2006 r. oraz Krzyżem Wolności i Solidarności w 2018 r.

– Gdyby nie Andrzej Gwiazda i jego małżonka Joanna, nie byłoby Solidarności i całej rewolucji, którą ona przyniosła. To ta rodzina uczyła młodszych kolegów, jak walczyć w warunkach komuny. Mieli doświadczenie, ogromną determinację, a nie mieli żadnych złudzeń. Dlatego też po roku 1989 bardzo dystansowali się od ugody z komunistami, bo dobrze rozumieli, że to nie przyniesie nic dobrego dla Polski. Jednak chyba najważniejsze zadanie, jakie zostało przez nich wykonane, to rozpalanie wokół siebie patriotyzmu; pokazywali, jak można się organizować społecznie. Jeśli miałbym wskazać przykład idealnego obywatela naszych czasów, to z pewnością byłby to Andrzej Gwiazda. On prawdziwą postawę obywatelską ukształtował u kilku pokoleń

– mówi red. Tomasz Sakiewicz.


– Panie Andrzeju, niech pan żyje 150 lat i wychowuje nam kolejne pokolenia Polaków. Pana styl, świadectwo i postawa są wzorem na trudne czasy i powodem do dumy w dobrych czasach

– dodaje red. Sakiewicz.

Zawsze był poza „układem” i zawsze szedł pod prąd. Benefis z okazji 90. urodzin Andrzeja Gwiazdy

14.04.2025 18:27

W historycznej sali BHP Stoczni Gdańskiej 14 kwietnia 2025 roku odbył się uroczysty benefis z okazji 90. urodzin Andrzeja Gwiazdy. Udział w uroczystości wziął zastępca przewodniczącego Komisji Krajowej NSZZ "Solidarność" Maciej Kłosiński, redaktor naczelny "Tygodnika Solidarność" Michał Ossowski oraz Wojciech Kwidziński, dyrektor Fundacji Promocji Solidarności.

90. urodziny Andrzeja Gwiazdy w sali BHP / fot. B. Michałowska


Spotkanie poprowadził historyk i dziennikarz Adam Hlebowicz.


Zawsze szedł pod prąd. Nigdy nie był częścią żadnego „układu”

- powiedział o Jubilacie.

Laudację na cześć Benefisanta wygłosił dyrektor Oddziału Gdańskiego IPN dr Marek Szymaniak. On także przedstawił życiorys Andrzeja Gwiazdy.


To dla mnie wielki honor, że mogę zabrać dziś głos w imieniu gdańskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej, ale także – o czym jestem głęboko przekonany – w imieniu wszystkich Państwa. 

Andrzej Gwiazda to człowiek twardy, nieugięty i bezkompromisowy. 

Urodził się jeszcze za życia Marszałka Józefa Piłsudskiego, w wolnej jeszcze Polsce. 13 kwietnia 1940 roku został zesłany wraz z rodziną do Kazachstanu. To była pierwsza brutalna lekcja życia. Nie złamała ona jednak małego chłopca, jakim był wówczas Andrzej Gwiazda, ale zahartowała go, ucząc go, że można – i należy - stawić czoła każdej, nawet najbardziej brutalnej rzeczywistości. Kazachstan zaszczepił w nim miłość do wędrówek. W późniejszym życiu przeszedł nie tylko polskie góry, ale i Pireneje i inne pasma europejskie. W okresie nauki poznał swoją przyszłą żonę, Joannę. To był bardzo ważny moment w życiu Andrzeja Gwiazdy i trwa on do dziś

- zaznaczył dr Szymaniak witając serdecznie Joannę Gwiazdę.


Pragnienie służby, nie zysku

Dyrektor gdańskiego oddziału IPN wymienił niektóre z represji, jakie ponosił od komunistów Andrzej Gwiazda.

Internowanie w Strzebielinku, areszt śledczy na Białołęce, Mokotów, Zabrze…

- przypomniał, dodając, że Andrzej i Joanna Gwiazdowie pozostali konsekwentni nie tylko w walce z systemem komunistycznym, ale i później, w okresie postkomunistycznej.


Odwagę Andrzeja Gwiazdy można było poznać przy okazji rozmów okrągłostołowych, kiedy to Andrzej Gwiazda okazał się nie tylko krytykiem komunizmu, ale także bezmyślnie wprowadzanego kapitalizmu

- zaznaczył historyk. Wskazał, że Państwo Gwiazdowie nigdy nie kierowali się w swojej działalności chęcią zysku, ale zawsze pragnieniem służby.

Iluż to gości przyjęli Państwo w swoim mieszkaniu na gdańskiej Żabiance. Andrzej Gwiazda nie zamieszkał w pałacu, nie potrzebował wysokich stanowisk. Jego myśli i dokonania nigdy nie wynikały z chęci otrzymania jakichkolwiek zaszczytów. Wolną Polskę stawiał zawsze na pierwszym miejscu

- podkreślił dr Szymaniak.

List od Prezydenta RP

List do uczestników uroczystości skierował prezydent RP Andrzej Duda. Odczytał go Piotr Karczewski.


Dostojny Jubilacie! Chcę osobiście, ale także w imieniu Ojczyzny i Rodaków złożyć Panu najlepsze życzenia urodzinowe, ale także wyrazić głęboką wdzięczność za wszystko, co zrobił Pan dla Polski. Jest Pan postacią legendarną. Pańska biografia mogłaby być życiorysem kolejnego przedstawiciela pokolenia Żołnierzy Niezłomnych. Pańska odwaga, hart ducha i ofiarność odegrały ogromną rolę, kiedy włączył się Pan w walkę ze złem podczas represji okresu komunistycznego. Jak kamienie milowe zapisane są w polskiej historii i pamięci Pańskie dokonania i zasługi. Stał się Pan jednym z filarów „Solidarności”. W odwecie komuniści poddali Pana rozmaitym szykanom. Wierny ideałom „Solidarności” odrzucił Pan kompromis Okrągłego Stołu, a potem angażował się w kolejne działania patriotyczne. Pański głos, stanowcze „tak – tak, nie – nie” wypowiadane w obronie prawdy, a przeciwko kłamstwu i niesprawiedliwości zawsze stanowi dla nas jasny drogowskaz. Szczególnie leży Panu na sercu los pokrzywdzonych, słabszych i potrzebujących wsparcia.

- wskazał Andrzej Duda, przypominając, że za działalność niepodległościową śp. prezydent Lech Kaczyński odznaczył Andrzeja Gwiazdę Orderem Orła Białego.

Walczyłem z komuną, bo inaczej nie umiałem

Słowo do gości uroczystości skierował sam Jubilat.

Zauważyłem, że większość życiorysów zaczyna się od opisu patriotycznego wychowania. Zauważyłem też, że ja swojego życiorysu nigdy tak nie zaczynałem. Po prostu moje wychowanie – które było ekstremalnie patriotyczne – uważałem za całkowicie normalne. Walczyłem z komuną, bo po prostu inaczej nie umiałem. Kiedy pytano mnie, jak wytrzymałem trzy lata w więzieniu, odpowiadałem: „a jak miałem puścić?”. Wszystko, co robiłem, robiłem nie sam, ale w licznej grupie. Kiedy nasza delegacja prowadziła tutaj rozmowy z rządem, wywierały na członków rządowej delegacji presję przyglądający się obradom przez okna zgromadzeni wokół stoczniowcy. To nie my budowaliśmy „Solidarność”. To te dziesiątki tysięcy, setki, a jak się później okazało, miliony ludzi zaangażowanych w działalność niepodległościową dawały nam siłę. Jeśli naród się zjednoczy i coś postanowi, to przeciwstawić może mu się jedynie obca armia. Jak głosi chińskie przysłowie: odwaga bez wiedzy jest niebezpieczna. Wiedza bez odwagi jest bezużyteczna. Zatem: odwagi! Bo wiedzę zawsze można zdobyć

- zaapelował Andrzej Gwiazda.

Wśród gości, którzy zabrali głos podczas uroczystości znaleźli się m.in. Maciej Kłosiński, zastępca przewodniczącego Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, Jan Józef Kasprzyk – były Szef Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, doradca Prezesa IPN oraz Bożena Ptak, pisarka, poetka, działaczka „S”, nauczycielka j. polskiego, uczestniczka strajku w Stoczni Gdańskiej w grudniu 1981 r., a także liczni działacze podziemia antykomunistycznego: m.in. Andrzej Kołodziej i Karol Krementowski. Głos zabrał także Adam Stępliński – przyjaciel Państwa Joanny i Andrzeja Gwiazdów.

Benefisowi towarzyszyła część artystyczna. Piosenki Przemysława Gintrowskiego, Jacka Wójcickiego i Jacka Kaczmarskiego wykonał Tomasz Bacajewski. Na fortepianie akompaniował mu Marian Benedyka.

Zawsze był poza „układem” i zawsze szedł pod prąd. Benefis z okazji 90. urodzin Andrzeja Gwiazdy

Andrzej Gwiazda – 90 lat życia w służbie wolności. Sakiewicz: wzór na trudne czasy i powód do dumy | Niezalezna.pl

Myśleć po polsku

Dlatego media od 30 lat wypłukują Polskę z Polaków, krok po kroku...

a teraz zaatakowali szkołę.

przedruk


A. Śliwka: Polityka pamięci, polityka historyczna jest fundamentem kształtowania przyszłych pokoleń

15 kwietnia 2025 11:22

Radio Maryja


Jeżeli my nie zadbamy o to, żeby ta polityka była propolska, pokazująca polski punkt widzenia, doprowadzi to do tego, że będziemy wychowywali nie-Polaków, będziemy wychowywali ludzi, którzy co prawda mają obywatelstwo polskie, ale nie myślą po polsku, nie czują po polsku, nie będą walczyli o Polskę i nie będą dbali o Polskę w przyszłości – podkreślił Andrzej Śliwka, poseł Prawa i Sprawiedliwości, w audycji „Aktualności dnia” na antenie Radia Maryja.

Z dwustu państw na świecie zaledwie kilkanaście może poszczycić się tysiącletnią historią, w tym nasza ojczyzna. Z tej okazji ulicami Warszawy przeszedł Wielki Marsz mający uczcić 1000- lecie Królestwa Polskiego i 500-lecie Hołdu Pruskiego.


– Niewiele jest państw, które mają tak piękną historię jak Polska. Tysiąclecie koronacji Bolesława Chrobrego i powstania Królestwa Polskiego oraz pięćsetlecie Hołdu Pruskiego – to dwie wyjątkowe rocznice, które obchodzimy w tym roku i bardzo żałuję, że polski rząd zdezerterował i nie zorganizował żadnych uroczystości w tym zakresie. Na szczęście obywatele wzięli sprawy w swoje ręce. Wielkie podziękowania także dla Radia Maria i Telewizji Trwam za patronat medialny tych uroczystości – mówił poseł Prawa i Sprawiedliwości.

Andrzej Śliwka dodał, że to „wyjątkowa chwila, wyjątkowi patrioci, morze biało-czerwonych flag, ponad sto tysięcy osób, które przyszło świętować ważną datę w polskiej historii”.


– Z drugiej strony mamy ekipę rządzącą z Tuskiem, Trzaskowskim, Hołownią, Kosiniakiem-Kamyszem, którzy chyba wstydzą się Polski, bo jak na razie w tym zakresie nic nie zrobili. Szczerze jestem tym zdumiony, ponieważ już Gomułka podejmował większe staranie, jeżeli chodzi o powstanie państwa polskiego, niż obecnie Donald Tusk. Nie wiem, czy to jest związane z koronacją Bolesława Chrobrego, może bardziej z Hołdem Pruskim, to nie jest chyba najbardziej ulubiona data i wydarzenie dla Donalda Tuska w historii Polski – zauważył gość Radia Maryja.

Rząd nie zaplanował nic z okazji 1000-lecia Królestwa Polskiego i 500-lecia Hołdu Pruskiego. Dlatego na ostatnią chwilę organizuje piknik z okazji 1000-lecia koronacji Bolesława Chrobrego, który ma się odbyć w Warszawie 26 kwietnia.


– Widać, że po wydarzeniach i skali sukcesu, jakimi były uroczystości w ubiegłą sobotę, rząd podejmuje działania na ostatnią chwilę. Trzeba powiedzieć także, że przy tych wydarzeniach dochodzi do sprawy skandalicznej, którą my jako parlamentarzyści Prawa i Sprawiedliwości będziemy chcieli wyjaśnić. W ubiegłym tygodniu było wiele wydarzeń, m.in. debata w Końskich, organizowana przez sztab Rafała Trzaskowskiego, którą zorganizowała pewna spółka, mająca organizować również wydarzenia związane z tym piknikiem. Media rozpisują się o astronomicznych kwotach 10-20 milionów złotych. Mamy do czynienia naprawdę z sytuacją patologiczną, gdzie tak ważne daty w polskiej historii są całkowicie odpuszczone przez rządy Donalda Tuska, a z drugiej strony na chybcika są organizowane takie eventy, jak właśnie ten piknik przy Stadionie Narodowym. I okazuje się, że to jest czas żniw dla kolegów Donalda Tuska, ponieważ ta spółka współpracowała najpierw z Platformą Obywatelską, teraz robi imprezy dla Rafała Trzaskowskiego i według informacji, które zostały podane przez media, jest to podmiot, który suto zostanie wynagrodzony za organizację rządowego pikniku – wyjaśniał Andrzej Śliwka.

Dodał, że jest to sytuacja patologiczna, ale po tej złej i skorumpowanej władzy niczego dobrego się nie spodziewa. Ale mogę zagwarantować, że my tej sprawy nie zostawimy – zaznaczył.


Polityka pamięci, polityka historyczna jest fundamentem kształtowania przyszłych pokoleń i jeżeli my nie zadbamy o to, żeby ta polityka była propolska, pokazująca polski punkt widzenia, doprowadzi to do tego, że będziemy wychowywali nie-Polaków, będziemy wychowywali ludzi, którzy co prawda mają obywatelstwo polskie, ale nie myślą po polsku, nie czują po polsku, nie będą walczyli o Polskę i nie będą dbali o Polskę w przyszłości – tłumaczył gość „Aktualności dnia”.


– Jeżeli chcemy mieć Polskę, to musimy pokonać zło, a Polacy potrafią się zmobilizować, zdeterminować i w obliczu zagrożenia stanąć po właściwej stronie – zakończył poseł PiS.

Całość audycji „Aktualności dnia” z udziałem pos. Andrzeja Śliwki dostępna [tutaj].








A. Śliwka: Polityka pamięci, polityka historyczna jest fundamentem kształtowania przyszłych pokoleń – RadioMaryja.pl

Wyszukiwarki nazwisk i słowniki

 

wyszukiwarki nazwisk

Nazwiska w Polsce

nazwiska.ijp.pan.pl

Nazwiska na Ukrainie

ridni.org/karta/

synonimy.info

Словник української мови Грінченка:

slovnyk.me/dict/hrinchenko

Słownik języka ukraińskiego pod redakcją B.D. Grinchenki jest cennym zabytkiem leksykograficznym. Ten dwujęzyczny — ukraińsko-rosyjski — słownik (w zasadzie typu przetłumaczonego) liczy do 68 tys. wyrazów rejestrowych i jest pierwszym dużym zbiorem zasobów leksykalnych języka ukraińskiego w leksykografii ukraińskiej z tłumaczeniem zawartych w nim słów na język rosyjski (znacznie rzadziej — z interpretacją znaczenia słowa w języku rosyjskim), a przede wszystkim z odpowiadającym mu ukraińskim tekstem ilustracyjnym dla każdego z podanych znaczeń słowa. Rejestr słownika przedstawia słownictwo jako język literacki XIX wieku. i folkloru, a także większość dialektów ukraińskich. Słownik dość obszernie prezentuje frazeologię ukraińską, często z wyjaśnieniem jej pochodzenia.

Słowniki języka ukraińskiego

goroh.pp.ua

Słownik języka ukraińskiego online - tomy 1–15

sum20ua.com/Entry/index?wordid=1&page=0

Encyklopedia wspólczesnej Ukrainy

esu.com.ua/article-29102

Nazwiska w Niemczech

legacy.stoepel.net/en

Tłumacz niemiecko - polski

tlumaczangielskopolski.pl/tlumacz-niemiecko-polski

Nazwiska w Czechach:

kdejsme.cz

Portal słownikowy Słowacja

slovnik.juls.savba.sk

Statystyka norweska:

ssb.no

Słownik języka niemieckiego:

pl.woerter.net
verben.de

dwds.de/wb/

Słownik niemiecki autorstwa Jacoba Grimma i Wilhelma Grimma

„ … Im dalej się w tym badaniu, tym jaśniejsza staje się dla mnie zasada, że nie jedno słowo lub słowo ma tylko jedno pochodzenie, przeciwnie, każde ma nieskończone i niewyczerpane pochodzenie. Wszystkie słowa wydają mi się być rozszczepionymi i rozdzierającymi się promieniami o cudownym pochodzeniu, stąd etymologia nie może zrobić nic innego, jak tylko znaleźć i udowodnić tyle, ile jest w stanie oddzielić przewodów, kierunków i łańcuchów. Słowo nie może się na tym skończyć".

Jacob Grimm do Friedricha Carla von Savigny'ego, 20 kwietnia 1815

woerterbuchnetz.de

woerterbuchnetz.de/?sigle=DWB&lemid=A00001

Słownik języka wschodniofryzyjskiego:

saterfriesisches-wörterbuch.de

Słownik języka niderlandzkiego:

woordenlijst.org

Słownik rosyjsko - rusiński

jazyk.rueportal.eu/slovnyk

Słownik języka pruskiego:

wirdeins.twanksta.org

prusaspira.org/wirdeins?akc=Iz&tap=W&bila=3&wirds=Dēiws

prusaspira.org/wirdeins?akc=Na&tap=W&bila=3&wirds=bóg

lexicons.ru/extinct/p/prussian/rus-borus-n.html

info:  garshin.ru/linguistics/languages/nostratic/indo-european/baltic/west-baltic.html

Leksykony świata - różne słowniki

lexicons.ru/index-eng.html

min.:

Język arabski: arabsko-angielski
Język Chamorro: Chamorro-angielski
Język Fidżi: angielski-Fidżi, Fidżi-angielski
Język gaelicki: gaelicko-angielski
Język hindi: angielski-hindi
Język łaciński: łacińsko-angielski
Język Pitta-Pitta: Pitta-angielski
Język keczua: Angielski-Keczua
Język rapanui: Rapanui-angielski
Język tok-pisin: angielski-pisin, pisin-angielski

turkmeński: eng-turkm, turkm-eng
Język urdu:: urdu-angielski
Język Wulguru: Wulguru-angielski
Język jakucki: jakucko-angielski
Język Yalarnnga: Yalarnnga-angielski

Język łaciński: słownik łacińsko-angielski
Język tracki: tracko-angielski
Język tocharski: tocharsko-angielski
Język umbryjski: umbryjski-angielski

Etruski i włoski:

lexicons.ru/index-ita.html

Prajęzyki i języki starożytne

lexicons.ru

Tłumacz - sanskryt - j. angielski

learnsanskrit.cc

komentarze do linek pobrane są z danej strony

garshin.ru/linguistics/languages/nostratic/indo-european/baltic/west-baltic.html:

Języki bałtyckie, należące do jej zachodniej (według innego poglądu - peryferyjnej) gałęzi, Teraz nie są używane - zniknęły w różnym czasie. Są to języki starożytnych plemion, które zamieszkiwały strefę leśną Europy Wschodniej od górnego biegu rzeki Oka do południowych państw bałtyckich, a mianowicie:Goliadski (do XII-XIII wieku Goliad żył między rzekami Moskwą i Oką, ślady języka zbliżonego do Goliadu są zauważalne w nazwach zbiorników wodnych między Dnieprem a Desną),
Jaćwingowie (Jaćwingowie zamieszkiwali tereny między Niemnem a zachodnim Bugiem)
i pruskim (do XVIII wieku językiem tym posługiwała się ludność mieszkająca na zachód od Jaćwingów, wzdłuż południowego wybrzeża Morza Bałtyckiego) - choć sami Prusowie byli plemieniem obcym przed ich zbałitowaniem.

O tym, że kiedyś, przed powstaniem ludów wschodniosłowiańskich - Rosjan, Białorusinów i Ukraińców, Rodzimi użytkownicy języków bałtyckich zamieszkiwali tereny dzisiejszej Białorusi i przyległych regionów Rosji, o czym świadczą nazwy tutejszych rzek i strumieni. W większości są pochodzenia bałtyckiego: z biegiem czasu zmienili swój język, Potomkowie starożytnej ludności pozostali, aby żyć na ziemi swoich przodków, zachowując w szczególności starożytne lokalne nazwy geograficzne. Właściwie substratem Białorusinów byli Jaćwingowie.

Jeśli są ludzie, którzy chcą przywrócić język pruski, to są dla nich słowniki języka pruskiego, Wtedy ten język nie jest już martwy. Ożywia go również fakt, że ze względu na swoje niesamowite pokrewieństwo z językami słowiańskimi, może pomóc w poznaniu, jak one powstawały. Język pruski jest głosem języka prasłowiańskiego z głębi wieków.

Sekcje strony poświęconej grupie językowej 

Zachodniobałtyckiego (peryferyjnego Bałtyku) i prutenistyce:

Język pruski jest echem języka prasłowiańskiego
Język Jaćwingów (dialekt pruski)
Inne języki starobałtyckie [kuroński, pomorski]

Ta strona jest podlinkowana w artykule w Wikipedii na temat języka pruskiego.

Język pruski jest echem języka prasłowiańskiego

Język pruski jest najbliższy językom słowiańskim. Niekiedy język pruski uważany jest nawet za trzecią odrębną (środkową) gałąź języków bałtosłowiańskich. A nie tak dawno temu - w XIX wieku, a nawet w połowie XX wieku uważano język pruski jako "półsłowiański" Bałtyk.

Sam dialekt prasłowiański języka indoeuropejskiego (przed jego interakcją z dialektami Włochów i być może Ilirów, co doprowadziło do powstania języka prasłowiańskiego) był też gwarą zachodniobałtycką, a więc w istocie językiem staropruskim.

Język pruski posiadał 2 dialekty: samlandzki (samlandzki) i pomezański (pamediański). Zdarza się, że do dialektów języka pruskiego zalicza się język Jaćwingów [wtedy lepiej jest nazwać powyższe 2 dialekty dialektami pruskimi].




Język pruski reprezentowany jest przez następujące zabytki:

Elbląski Słownik Niemiecko-Pruski (zawiera 802 słowa; podobnie jak większość średniowiecznych słowników jest opracowany zgodnie z zasadą "pojęciową", bez uwzględnienia kolejności alfabetycznej; jest częścią Kodeksu Neumannianus; datowany na około 1400 rok; najprawdopodobniej jest to kopia tekstu skompilowanego na przełomie XIII i XIV wieku w Elblągu – dzisiejszym Elblągu. Polski. Elbląg).

Prusko-niemiecki słownik mnicha Szymona Grunaua (około 100 pruskich słów; słownik jest częścią Kroniki pruskiej Grunau, napisanej w latach 1517-1526; Znanych jest 8 egzemplarzy tego rękopisu).
Ponadto istnieją trzy katechizmy w języku pruskim (przetłumaczone z języka niemieckiego), z których dwa zostały wydrukowane w 1545 r. w Królewcu. są tłumaczeniami Małego Katechizmu Lutra (drugi przekład jest poprawionym pierwszym); trzeci katechizm, tzw. Enchiridion (1561), jest najobszerniejszym tekstem w języku pruskim.
Oprócz zabytków pisanych materiał do badań nad językiem pruskim dostarcza toponimia, antroponimia (czyli nazwy geograficzne i imiona osób), a także rzekome zapożyczenia z języka pruskiego w niektórych dialektach języka niemieckiego, Polski i litewski.



W momencie powstania wyżej wymienionych pomników język pruski był już wyparty przez język niemiecki: zmniejszało się terytorium jego dystrybucji i sfera jego użytkowania. Niemiecki, a wcześniej polski, wywarły duży wpływ na Prusy. W szczególności stopniowo upraszczano system gramatyczny (m.in. zmniejszano liczbę przypadków), zapożyczone słownictwo częściowo zastąpiło oryginalne. Jednak skąpe dostępne dowody na temat języka pruskiego nie są wystarczające do wyciągnięcia prawidłowych wniosków na temat stanu tego języka w XVI wieku. Nie sposób odróżnić rzeczywistej degradacji języka pruskiego w XVI wieku od degradacji języka dostępnych zabytków na skutek ich tłumaczenia. Autorzy i kompilatorzy tych tekstów mogli nie posiadać wystarczającej znajomości języka pruskiego lub odwrotnie – niemieckiego. Nie sposób rozstrzygnąć, co w tych tekstach oddaje strukturę fonetyczną języka pruskiego, a co jest konwencją ortograficzną: oczywiste jest, że dostosowanie ortografii niemieckiej do fonetyki pruskiej nie było łatwe, a przez to niekonsekwentne; Możliwe też, że część tekstów została napisana przez osoby niemieckojęzyczne, które odbierały pruską fonetykę przez pryzmat niemieckiego nagłośnienia. (Z Linguoforum)

Historia Estów i Prusów

Pojawienie się Prusów na arenie historycznej przypisuje się zwykle połowie pierwszego tysiąclecia naszej ery. Wcześniej w Sambii i Natangii (obecnie Obwód Kaliningradzki) Tak zwana kultura Estii, która jest uważana za lud bałtycki, była szeroko rozpowszechniona. Jednak archeologia odnotowuje silne wpływy celtyckie na miejscową ludność, które posłużyły niemal jako podstawa do powstania tej kultury (Kułakow 1996: 39).

Od III wieku na ziemie Estii zaczęli przenikać przedstawiciele ludu obcego światu zachodniobałtyckiego, przynosząc ze sobą własne elementy kultury i tradycji. Zdaniem jednego z czołowych znawców historii Prusy, doktor nauk historycznych W.I. Kułakow, ich "parafia... była pozytywna dla lokalnej społeczności" i "to właśnie te wydarzenia posłużył jako przyczyna ustania kultury Estii i położył podwaliny pod kulturę Prusów" (Kułakow 1996: 42). Bezpośrednio związane jest również pojawienie się takich zjawisk jak orszak pruski i pruskie duchowieństwo wraz z pojawieniem się nowych elementów etnicznych na Bursztynowym Wybrzeżu [Goci?].

Według Kroniki Pruskiej, na początku VI wieku n.e. Goci, którzy przybyli z Hiszpanii do północnych Włoch a pokonany w Lombardii przez wojska cesarstwa, przeniósł się stamtąd do Westfalii, a następnie do Danii [prawie z powrotem do ojczyzny]. Duński król zaoferował im wyspę, na której mieli zamieszkać, która znajdowała się "w jego kraju" i nazywała się Cymbria [gdzie kiedyś mieszkali Cymbrowie?]. Goci zmusili mieszkający w Cymbrii ród pod wodzą królów Brutena i Vidwuta do opuszczenia swoich ziem [A co, jeśli Cymbrowie i Kimeryjczycy są spokrewnionymi ludami, które posługiwały się językami bałtyckimi lub germańskimi?]. 

"Bruten i jego brat Videvut wraz z krewnymi wsiedli na tratwy i popłynęli wzdłuż Chron (według Strabona - rzeki Niemen), Woda Haylibo (Zatoka Kaliningradzka)... i znaleźli w Ulmiganii (Prusy) nieznany lud [Estończycy?]. Zatrzymywali się u niego i budowali tam zamki i wsie po swojemu..., poznali ich, a Skandynawowie, którzy przybyli z Cymbrii zaczęli rządzić w Ulmiganii i korzystać z ich (miejscowych) usług. Bruten i jego brat Widewut zbudowali (zamki) Honeda, Pilepaillo, Nangast, Wustoppos i Gallons, i znaleźli miód i zrobili z niego napój, bo przedtem pili tylko mleko. a ci, którzy przedtem byli w Ulmiganii, zaczęli żyć na obraz Cymbrów... Po koronacji Videvut ogłosił Brutena najwyższym panem ("drugim panem po bogach") – arcykapłanem z kultowym imieniem Krivé-Krivaito [w jakiś sposób związany z Krivichi?], którego wszyscy musieli być posłuszni jak bóg. Na jego cześć kraj nazwano Brutenią [wówczas Borussia - Prusy?] i składano ofiary dziękczynne bogom. Bruten zbudował specjalną budowlę dla bogów Patollo, Patrimpo i Percuno. [tylko spółgłoski bezdźwięczne jak w języku fińskim, trackim i etruskowym].

Zgodnie z dostępnymi dowodami granica rozprzestrzeniania się języka pruskiego w momencie jego pisemnego utrwalenia przebiegała na zachodzie wzdłuż Wisły. na Wschodzie (według R. Trautmana, który jednak opierał się nie na stanie rzeczywistym, lecz na toponimach) na terenie niemieckich miast Łabiaów (obecnie Polessk) i Welau (obecnie Znamensk); południowa część tej granicy nie jest zbyt wyraźna, granicą na północy było Morze Bałtyckie. W pierwszym tysiącleciu naszej ery obszar dystrybucji języka pruskiego był najwyraźniej bardziej rozległy [tutaj, według Trautmanna]. W XVII wieku język pruski ostatecznie wymarł. Istnieją dowody na to, że ostatni rodowity język pruski zmarł w 1677 roku.

Historia Prusów i język pruski

Zasoby językoznawstwa pruskiego

Dr Letas Palmaitis. REKONSTRUKCJE PRUSKIE. PRUSY BAŁTYCKIE W PRUSACH BAŁTYCKICH. Język, kraj i ludzie kiedyś i dziś. Rekonstrukcje pruskie a język pruski, ze słownikiem staropruskim i gramatyką pruską. [Angielski + Niemiecki] Możesz go pobrać jako spakowany dokument Word: The Prussian Dictionary [Zip 220K].

Mówiony po prusku. Klussis waitjāi prūsiskai. Glabbis Niktōrius

Słowniki pruskie

Słowniki (w tym dokumenty PDF do pobrania), a także przegląd sufiksów słowotwórczych w języku pruskim możesz zajrzeć na siostrzaną stronę "Leksykony" w sekcji języka pruskiego. 

Nie zabraknie również przeglądów słownictwa oraz uogólnionego słownika pruskiego.

- Słownik odrodzonego języka pruskiego. Prusko-rosyjski, rosyjsko-pruski słownik podstawowy do dalszej rekreacji słownictwa (gwara samlandzka). 1998, 2005, 2006. (C) Letas Palmaitis. Zabrany z sieci, utracone łącze. Można go sobie załadować jako dokument PDF [90K].

- Słownictwo Elbląga Elbląg (Elbląg) Słownik prusko-niemiecki (zawiera 802 słowa, około 1400) Możesz go pobrać jako spakowany dokument Word: The Elbling Vocabulary [Zip 90K].

- Toporow W.N. Język pruski. (PYa). Moskwa, "Nauka": Słownik A–D, 1975. Słownik E–H, 1979. Słownik I–K, 1980. Słownik K–L, 1984. Link do pobrania: http://inslav.ru/publication/toporov-v-n-prusskiy-yazyk-slovar-m-1975-1990-t-1-5

- Vitatutas Mažiulis. Słownik etymologiczny języka pruskiego.

Autor bezsprzecznie udowodnił istnienie w języku staropruskim ponad 250 słowa, które nie są poświadczone w żadnych źródłach.

- Frischbier F. Preussisches Wörterbuch, Bd. 1–2. Berlin 1882–1883.

- Nesselmann G.H.F. Thesaurus Linguae Prussicae. F. Dümmlers Vlg.-Buchh., Berlin 1873.

- Preussisches Wörterbuch begründet von Echard Riemann. Akademie d. Wissenschaft u.d. Literatur Mainz. Bd. 1–5. Ulrich Tolksdorf, Reinhard Goltz: K. Wachholtz Vlg., Neumünster 1974-1993 f.

- Trautmann R., Die altpreussischen Sprachdenkmäler (Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht, 1910, przedruk 1970).

- Ziesemer W. Preußisches Wörterbuch, Bd. 1–2. Hildesheim–Nowy Jork 1975.

Bibliografia językoznawstwa pruskiego

HZP – Piotr z Doesburga. Kronika ziem pruskich. Tłumaczenie i przypisy: V. I. Mutuzova. Moskwa, rok 1997.

Endzelīns J. Senprūšu valoda. Rīgā 1943.

Levin J. F., Słowiański pierwiastek w staropruskim słownictwie elbluckim (Berkeley: University of California Press, 1974).

Mažiulis V. Prūsu kalbos paminklai. Mintis, Wilno 1966.

Schmalstieg W. R., Studies in Old Prus, University Park: Pennsylvania State University Press, 1976.

Język Jaćwingów (dialekt pruski)

Średniowieczni Jaćwingowie (yatvez, sudows, yotvings) [czy oni też są Sudinami?] — plemię bałtyckojęzyczne, etnicznie bliskie Prusom i Litwinom, od V wieku p.n.e. do końca XIII wieku zamieszkiwała międzyrzecze Niemna i Narewa (tzw. Sudaw).

Główne zawody to rolnictwo, hodowla bydła mlecznego, pszczelarstwo. Ziemie Jaćwingów były wielokrotnie atakowane przez książąt staroruskich (np. Jarosława Mądrego). W XII wieku część ich ziem została podporządkowana księstwu halicko-wołyńskiemu i Mazowszu. W 1422 roku cała Sudowja weszła w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego. Niepisany język Jaćwingów należał do grupy bałtyckiej rodziny języków indoeuropejskich.

Jaćwingowie brali udział w etnogenezie narodów białoruskiego, polskiego i litewskiego [gwara prusko-litewska?]. (Z Wikipedii)

Język Jaćwingów bywa uważany za dialekt języka pruskiego, ale w rzeczywistości jest to dialekt przejściowy z pruskiego na litewski, Jak można się przekonać, badając jego słownictwo.

Etnonim Japygów jest podobny do etnonimu Ilirów Japygów, To po raz kolejny świadczy o silnych związkach między Bałtami a plemionami bałkańskimi. Innym przykładem jest współbrzmienie etnonimów innego ludu paleobałkańskiego, Wenetów (bliskich Ilirom) i Wenetów – zachodniosłowiańskiego związku plemion. Wydaje się, że sam język pasłowiański powstał w ramach kultury łużyckiej jako symbioza mowy bałtyckiej i paleobałkańskiej. Innym onomastatycznym przykładem związku Bałtyku z Bałkanami i Bałtosłowian z Ilirami jest etnonim tych ostatnich. który ma wcześniejszą formę "Vislurians" - tj. lud znad Wisły. Chociaż bardziej starożytna nazwa Wisły to Wistula (zanim mieszkali tu Ilirowie?).Jaćwingowie, jatwa. 

Encyklopedia Brockhausa i Efrona.

Virdainas to słownik angielsko-jaćwingowski i jaćwingsko-angielski z przeglądem deklinacji i koniugacji. Można go pobrać jako spakowany dokument Word: The Sudovian language Zip [150K].

Inne języki starobałtyckie

Język kuroński
.
Pomorsko-Bałtycki [Pomorski?]



Biblioteka Cyfrowa BnF - Gallica
gallica.bnf.fr/accueil/en/html/accueil-en

Köbler Gerhard, Słownik staronordycki

koeblergerhard.de/anwbhinw.html

Mapa rozmieszczenia nazwisk - Niemcy:

nvk.genealogy.net/map/1996:Kowalski,1890:Kowalski

Słownik języka macedońskiego

drmj.eu

Słownik wymowy

pl.forvo.com

Słownik języka hiszpańskiego

dle.rae.es

Słownik etymologiczny (angielski - online)

etymonline.com

Słownik etymologiczny (włoski - online)

etimo.it

French, English and Latin dictionaries

micmap.org/dicfro/home/gaffiot

Słownik grecko-angielski (H.G. Liddell, R. Scott)

perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0057:entry=lau/ra

Słownik etymologiczny języka ukraińskiego

wersja djvu 6 tomów - litopys.org.ua/djvu/etymolog_slovnyk.htm

goroh.pp.ua

Słownik etymologiczny języka polskiego (Brückner)

pl.wikisource.org/wiki/Słownik_etymologiczny_języka_polskiego

wbc.poznan.pl/dlibra/publication/510848/edition/426538?language=pl

polona.pl/item-view/90cf9d78-76a3-4a32-9fc3-e1dafd0756b8?page=2

Słownik toponimiczny Ukrainy

web.archive.org/web/20160211181254/http://www.toponymic-dictionary.in.ua/

/irbis-nbuv.gov.ua/cgi-bin/ua/elib.exe?Z21ID=&I21DBN=UKRLIB&P21DBN=UKRLIB&S21STN=1&S21REF=10&S21FMT=online_book&C21COM=S&S21CNR=20&S21P01=0&S21P02=0&S21P03=FF=&S21STR=ukr0001301

Słownik etymologiczny języka rosyjskiego (Max Vasmer)

etymolog.ruslang.ru/index.php?act=contents&book=vasmer

Słownik prasłowiański pdf - tomy 1-8

Nazwy miejscowe Polski : historia, pochodzenie, zmiany - 16 tomów (do Stb- Sy)

rcin.org.pl/dlibra/publication/15428/edition/2836#structure

Słowniki dawnej polszczyzny online na blogu

Słownik Doroszewskiego
doroszewski.pwn.pl

Słownik gwar polskich - Jan Karłowicz

zbc.uz.zgora.pl/dlibra/docmetadata?id=8868&from=&dirids=1&ver_id=&lp=3&QI=#structure


Encyklopedii Warmii i Mazur
Leksykon Kultury Warmii i Mazur

encyklopedia.warmia.mazury.pl/index.php/Strona_główna

leksykonkultury.ceik.eu/index.php/Strona_główna

Słownik gwary warmińskiej

powarminsku.pl

Słownik gwar Ostródzkiego, Warmii i Mazur

rcin.org.pl/dlibra/publication/15590/edition/3030#structure

(długo się czeka na ściąganie pliku)

Słownik łemkowski

diasporiana.org.ua/wp-content/uploads/books/16234/file.pdf

lemslowo.org

lemko.org/lemko2/slovnyk.html

scribd.com/document/647381536/Slovnyk-Lemkivskoi-Hovirky-Materialy-Dlia-Slovnyka

irbis-nbuv.gov.ua/E_LIB/PDF/ukr0008937.pdf

Ewolucja alfabetu (tabelka)

vidan.org/evolution-of-the-alphabet-earliest-forms-to-modern-latin-script/